Đình Tây Đằng nằm ở thôn Đông, thuộc khu Tây Đằng cũ, nay là xã Quảng Oai. Đây là một trong những ngôi đình cổ tiêu biểu của xứ Đoài, nổi tiếng bởi kiến trúc và nghệ thuật chạm khắc gỗ mang phong cách thế kỷ 16.
Bài viết giới thiệu đôi nét về ngôi đình và lưu ý cho người tìm nhà ở quanh đây.
Niên đại thời Mạc
Dựa vào dấu vết kiến trúc, nghệ thuật trang trí và kết quả kiểm tra bằng phương pháp C14, các nhà nghiên cứu xác định đình Tây Đằng được khởi dựng vào thời Mạc, thế kỷ 16. Đình đã qua nhiều lần trùng tu, gần nhất vào các năm 2002 đến 2004.
Ba vị thành hoàng
Đình thờ ba vị Tản Viên, Cao Sơn và Quý Minh, những anh hùng văn hóa tượng trưng cho sức mạnh chế ngự thiên tai và chống giặc ngoại xâm. Tản Viên Sơn Thánh được tôn là vị đứng đầu trong bộ tứ bất tử của tín ngưỡng dân gian Việt.
Kho chạm khắc gỗ
Các cột, vì kèo, xà, đầu dư, kẻ bẩy của đình chứa dày đặc họa tiết chạm khắc. Thống kê của ngành văn hóa Hà Nội ghi nhận khoảng 1.300 họa tiết với cách thể hiện khác nhau, khiến đình được ví như một bảo tàng nghệ thuật của xứ Đoài.
Các mốc quan trọng
- thế kỷ 16: đình được khởi dựng;
- 2002 đến 2004: đợt trùng tu gần nhất;
- 9/12/2013: Quyết định 2383/QĐ-TTg xếp hạng di tích quốc gia đặc biệt;
- 27/2/2026: xã Quảng Oai khai mạc lễ hội truyền thống tại đình.
Khu Tây Đằng quanh đình
Tây Đằng rộng 8,51 km² với 17.981 người, đông nhất trong sáu khu hợp thành xã Quảng Oai. Nhà quanh đình là sự đan xen giữa nhà ống mới và những ngôi nhà cũ trong xóm, ngõ nhỏ dẫn vào khuôn viên đình.
Vùng bảo vệ di tích
Ở di tích hạng đặc biệt, phạm vi bảo vệ đã được cắm mốc rõ. Bên trong phạm vi ấy, dựng mới, nâng tầng hay đổi mặt tiền đều phải được phép. Người định mua thửa kề đình nên hỏi xã xem thửa thuộc vùng nào trước khi đưa cọc.
Mùa lễ hội
Lễ hội truyền thống được tổ chức đầu xuân với dâng hương, tấu sớ, dâng lễ vật tri ân Đức Thánh Tản. Những ngày này, đường quanh đình đông người, xe cộ. Nhà trên lối vào có thể bị hạn chế ra vào trong giờ hành lễ.
Lượng khách tham quan
Là di tích quốc gia đặc biệt, đình thu hút khách tìm hiểu kiến trúc cổ quanh năm. Hộ ở gần có thể mở dịch vụ nhỏ như nước uống, đồ lễ, gửi xe. Cần hỏi quy định của xã về bày bán quanh khu di tích.
Đường vào và chỗ đỗ xe
Ngõ quanh đình hẹp, ngày hội xe khách xếp dọc đường. Căn sâu trong ngõ êm hơn nhưng phải xem xe cứu hỏa, xe cấp cứu có lọt vào không. Nhà có khoảng sân đỗ được ô tô là điểm cộng lớn.
Giấy tờ đất quanh di tích
Quanh đình có những mảnh là đất công, đất thuộc di tích. Soi sổ của người bán xem ranh có rõ, có lấn vào sân đình không. Thửa đang vướng tranh chấp với khu di tích thì nên bỏ qua.
Sửa nhà hài hòa cảnh quan
Căn nhìn thẳng ra đình nên sơn màu trầm, lợp mái dốc nếu có thể, đừng xây cao che khuất. Hỏi xã Quảng Oai trước khi khởi công để khỏi phải sửa lại.
Sống cùng nếp làng
Người mới chuyển đến nên tìm hiểu lệ làng, mức đóng góp mùa hội, các ngày kiêng. Cùng hàng xóm quét dọn, chuẩn bị hội là cách nhanh nhất để được coi là người trong làng.
Kết nối với trung tâm xã
Nhà quanh đình chỉ cách trụ sở số 252 đường Quảng Oai vài phút đi xe. Chợ, trường, cửa hàng của khu Tây Đằng đều ở gần, tiện cho việc hằng ngày.
Ba ngôi đình cổ của Ba Vì cũ
Ngành văn hóa Hà Nội nhắc đến Tây Đằng cùng Thụy Phiêu, Thanh Lũng là ba ngôi đình được dựng từ thế kỷ 16 trên đất Ba Vì cũ. Người sống gần đình Tây Đằng có dịp gắn bó với một phần quan trọng của di sản kiến trúc xứ Đoài.
Chọn khoảng cách hợp lý
Căn cách đình chừng vài trăm mét vừa đi bộ tới hội, vừa tránh bớt ồn mùa lễ. Căn sát cổng đình thì bán hàng thuận. Gia đình nên thống nhất ưu tiên rồi hãy khoanh vùng xem nhà trong xã Quảng Oai.
Đi xem vào hai thời điểm
Ngày thường, xóm quanh đình lặng lẽ, dễ quan sát nếp sống thật. Ngày hội thì lộ rõ cảnh chen chân, xe cộ, tiếng loa. Đặt hai buổi cạnh nhau sẽ dễ chốt căn nhà gần đình Tây Đằng hơn.
Tìm nhà gần đình Tây Đằng xã Quảng Oai
Các căn quanh đình Tây Đằng, xã Quảng Oai được giới thiệu tại Phòng Giao Dịch Bất Động Sản Quảng Oai; người cần thêm phương án ở làng khác có thể ghé mục nhà ở.
Lọc các tin gần đình trên Phòng Giao Dịch Bất Động Sản Quảng Oai, rồi ghé khuôn viên đình vào một buổi sáng để ngắm những mảng chạm khắc trước khi xem nhà.