Ở xã Phúc Thọ, đất vườn gắn với các vùng cây ăn quả và cây cảnh lâu năm. Phúc Hòa và Phụng Thượng cũ có những vườn bưởi, na, táo; Tích Lộc nổi tiếng với nghề trồng hoa, cây cảnh. Nhiều gia đình nhỏ ở nội đô tìm về đây một mảnh vườn để trồng cây, nghỉ cuối tuần.
Dưới đây là những điểm cần soát trước khi mua một thửa vườn.
Vườn liền nhà và vườn ngoài đồng
Vườn liền nhà tiện chăm sóc, có người trông coi. Vườn ngoài đồng thường rộng hơn nhưng cần lối đi riêng và người coi giữ khi chủ không ở thường xuyên.
Vườn liền kề nhà ở trong làng thường cùng thửa với đất ở, có giấy chung. Vườn ngoài đồng là thửa riêng, ký hiệu đất trồng cây lâu năm hoặc cây hàng năm. Hai loại này khác nhau về khả năng xây dựng, cách sử dụng và thủ tục khi mua bán.
Đọc ký hiệu trên giấy
Ký hiệu CLN chỉ đất trồng cây lâu năm, HNK là cây hàng năm khác, còn ONT là đất ở nông thôn. Một thửa có thể ghi nhiều loại cùng lúc. Ghi lại diện tích từng loại để biết chính xác phần nào được dựng nhà, phần nào chỉ để trồng trọt.
Không xây nhà trên phần vườn
Diện tích trồng cây không được dựng nhà ở nếu chưa đổi mục đích. Việc đổi phải khớp quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất của xã và kèm nghĩa vụ nộp tiền. Hãy hỏi cán bộ địa chính xã Phúc Thọ trước, đừng tin lời hứa chuyển dễ.
Cây trồng đang có trên thửa
Vườn bưởi, na hay táo đang cho quả là tài sản gắn với đất. Thỏa thuận rõ cây thuộc về ai sau khi mua, ai thu hoạch vụ đang tới. Hỏi tuổi cây, loại giống, năng suất mấy năm gần đây nếu định giữ vườn để chăm sóc tiếp.
Danh mục xem tại vườn
- lối đi rộng bao nhiêu, xe nào vào được;
- nguồn nước tưới gần nhất;
- rãnh tiêu nước khi mưa lớn;
- tường rào hoặc hàng cây ranh giới;
- cột điện gần nhất nếu cần bơm nước.
Nguồn nước tưới
Vườn cây ăn quả cần nước đều, đặc biệt mùa khô. Hỏi vườn dùng giếng khoan, mương nội đồng hay nước máy. Mương dùng chung với các thửa khác cần biết lịch điều tiết, ai chịu trách nhiệm nạo vét hằng năm để nước chảy tới.
Đất trũng và úng nước
Hỏi các chủ vườn bên cạnh mấy năm gần đây có bị ngập không, mực nước cao nhất tới đâu. Thông tin từ người làm vườn lâu năm thường sát thực tế hơn lời người bán.
Đồng bằng có những mảnh thấp, nước dễ đọng khi mưa lớn kéo dài. Tới xem ngay sau cơn mưa to để biết nước thoát nhanh hay lâu. Cây ăn quả ngâm nước nhiều ngày dễ úng rễ, nên mảnh trũng cần đắp bờ, khơi rãnh.
Nghề hoa cây cảnh ở Tích Lộc
Đất vườn ở xã Phúc Thọ phù hợp người thích trồng trọt, có thời gian chăm sóc. Ai chỉ cần chỗ nghỉ cuối tuần nên tính người trông vườn, vì cây ăn quả ở xã Phúc Thọ cần tưới, bón, tỉa cành đều đặn.
Ở vùng Tích Lộc cũ, nhiều hộ làm vườn ươm hoa, cây cảnh. Mua một thửa ở đây có thể học được kinh nghiệm từ hàng xóm, mua giống thuận tiện. Đổi lại, khu vườn ươm thường có xe chở cây ra vào nhiều vào dịp gần Tết.
Lối vào và đường nội đồng
Mùa mưa, đường đất nội đồng lầy lội, xe máy khó đi. Nếu định dựng lán coi vườn, cần hỏi xã có được phép không, vì đất trồng cây không cho xây nhà ở.
Thửa ngoài đồng thường đi qua đường nội đồng nhỏ. Kiểm tra lối đi có trên bản đồ địa chính không, hay chỉ là bờ ruộng đi nhờ. Lối không được ghi nhận dễ bị chặn khi chủ thửa bên cạnh thay đổi cách sử dụng.
Hạn mức và người nhận chuyển nhượng
Đất nông nghiệp có hạn mức nhận chuyển nhượng. Hỏi rõ người mua có đủ điều kiện đứng tên không. Gia đình ở nội đô mua vườn ở xã Phúc Thọ nên nhờ công chứng viên xem xét điều kiện trước khi đặt cọc.
Đo đạc và cắm mốc
Vườn cũ ranh giới thường là hàng cây hay bờ đất, dễ lệch so với bản đồ. Thuê đo đạc, cắm mốc, mời các chủ giáp ranh ký biên bản. Việc này làm trước khi công chứng, tránh tranh chấp về sau khi rào vườn.
Quy hoạch vùng nông nghiệp
Một số khu đồng của xã có thể nằm trong quy hoạch vùng sản xuất tập trung hoặc dành cho hạ tầng. Xin thông tin quy hoạch kèm số thửa bằng văn bản. Thửa gần tỉnh lộ 417 nên hỏi thêm chỉ giới đường.
Thủ tục sang tên
Phần thủ tục gồm: công chứng hợp đồng chuyển nhượng, kê khai và đóng thuế, lệ phí, sau cùng là nộp bộ chỉnh lý sổ ở trụ sở 39 Lạc Trị. Biên lai mỗi lần chuyển khoản nên lưu tới lúc cầm sổ mới.
Tìm đất vườn xã Phúc Thọ
Những mảnh vườn đang rao ở xã Phúc Thọ có mặt trên Phòng Giao Dịch Bất Động Sản Phúc Thọ hằng tuần; mục đất nông nghiệp gom thêm các thửa vườn ở nơi khác.
Ghi chú dăm mảnh vườn từ Phòng Giao Dịch Bất Động Sản Phúc Thọ, sáng sớm hôm sau ra tận vườn để xem cây, nguồn nước và lối đi.